Дәріхана тәуелділігі: трамадол, прегабалин және «саналмайтын» препараттар
Рецепт бойынша берілетін препараттарға тәуелділік қалай қалыптасады, оны неге ұзақ байқамайды, өз бетінше тоқтатудың қаупі неде және көмек қашан қажет.
Отбасылар ешқашан дерлік уақтылы танымайтын тәуелділік санаты бар. Адам ішпейді, тыйым салынған ештеңе қолданбайды, үйден жоғалмайды. Ол дәрі қабылдайды. Кейде — бір кездері дәрігер тағайындағанын.
Бұл қалай басталады
Типтік сценарийлер бірнешеу. Препарат жарақаттан немесе оталық емнен кейін тағайындалған, курс аяқталған, ал қабылдау жалғасқан. Мазасыздық немесе ұйқысыздыққа арналған препарат ұсынылған мерзімнен ұзақ қабылданады. Препарат алкоголь немесе басқа заттарды қолданғаннан кейін «жағдайды басу үшін» пайдаланылады.
Тағы бір жол — адам негізгі заттан бас тартуға тырысқанда препарат алмастырғыш ретінде алынады. Бұл әсіресе жиі және әсіресе қауіпті нұсқа: субъективті түрде адам «тастады» деп көрінеді, объективті түрде тәуелділік тек тасымалдаушысын ауыстырды.
Неге мұны байқамайды
Назар аударуға тұратын белгілер: препарат сызба бойынша болуға тиістіден тезірек бітеді; сатып алудың бірнеше көзі пайда болады; қабылдауды талқылауға тырысқанда адам ашуланады; есте сақтау нашарлайды, сөйлеу бұлыңғыр, жүріс тұрақсыз болады; күндіз ұйқышылдық артады.
Оның қаупі неде
Тәуелділіктің өзінен басқа, бұл санатты әсіресе қауіпті ететін екі фактор бар.
Біріншісі — алкогольмен және жүйке жүйесін басатын басқа құралдармен үйлесуі. Мұндай комбинациялар болжанбайтын әсер береді және тыныс алуға тікелей қатер тудырады.
Екіншісі — өз бетінше тоқтату. Жекелеген топтағы препараттарды ұзақ қабылдағанда күрт тоқтату ауыр жағдай туғызуы мүмкін, оның ішінде құрысу ұстамалары. Бұл «жай ғана қоя салу» жұмыс істемейтін ғана емес, қауіпті де болатын жағдай.
Нені дұрыс жасау маңызды
Бірінші және басты: мұндай препараттарға тәуелділік қалыптасқанда тоқтату ерік күшімен емес, медициналық бақылаумен өтуі керек. Төмендету сызбасы жеке іріктеледі және уақыт алады.
Екінші: тоқтатқаннан кейін кез келген басқа тәуелділіктегідей міндет қалады — адам препаратпен нақты нені басқанын түсіну. Ауырсыну, мазасыздық, ұйқысыздық, өз жағдайын көтере алмау. Мұны талдамаса, зат қайта оралады — дәл сол немесе басқасы.
Отбасының рөлі
Мұнда отбасы көбіне ыңғайсыз рөлде қалады: ол емделуге көмектесіп жатырмын деп ойлап, жылдар бойы препарат табуға көмектескен. Мұны мойындау ауыр, бірақ өзгеріс дәл осыдан басталады.
Не істеген жөн: нақты көріністі жинау — қандай препараттар, қандай дозада, қанша уақыт; сатып алуға қатысуды тоқтату; күрт өз бетінше тоқтатуды тудырмас үшін адамның өзімен әңгімеге дейін кеңес алу.
Күмәнданатын болсаңыз
Рецепт бойынша берілетін препараттарға тәуелділік емделеді және қалғандарымен бірдей қағидаттар бойынша емделеді: медициналық бөлім, содан кейін психологиялық жұмыс, содан кейін сүйемелдеу. Айырмашылық тек бірінші кезеңнің мұнда қатаң бақылауда болуында.
Бізде нашақорлықты емдеу қалай ұйымдастырылған — Алматыда нашақорлықты емдеу бетінде.
Материал ақпараттық сипатта және көзбе-көз кеңесті алмастырмайды. Дозадан асып кету немесе ауыр тоқтату жағдайының белгілері болса, шұғыл медициналық көмек қажет.
Жақыныңызбен не болып жатқанын айтыңыз — неден бастау керегін айтамыз